Τον τελευταίο ένα – ενάμιση χρόνο οι δημοσιογραφικές μου «κεραίες» συλλαμβάνουν μια ολοένα και μεγαλύτερη –εκθετική, θα μπορούσα να τη χαρακτηρίσω- αύξηση των (συνήθως νεότατων) παιδιών που ενδιαφέρονται να στήσουν μια νεοφυή επιχείρηση (λέγε με, startup), στο πλαίσιο της οποίας θα δημιουργήσουν ένα προϊόν ή μια υπηρεσία, θα το κυκλοφορήσουν στην αγορά κι έτσι θα ξεκινήσουν την καριέρα τους ως επιχειρηματίες.
Λίγο (ή, πολύ!) η οικονομική κρίση, λίγο η εκ των πραγμάτων απαξίωση της ως τώρα σταθερής αξίας της εργασίας στο Δημόσιο, όπου το πρόσημο προβλέπεται αρνητικό για πολλά χρόνια, λίγο η ανεργία στον ιδιωτικό τομέα που ειδικά για τους νέους βρίσκεται από μήνες παρκαρισμένη στο «κόκκινο», λίγο η οικογενειακή ενίσχυση που μειώθηκε, αν δεν κόπηκε εντελώς… όλα μοιάζουν να τους σπρώχνουν προς το «απονενοημένο διάβημα» – μ’ άλλα λόγια, στο κολύμπι κατευθείαν στα βαθιά!
Πώς κολυμπάς, όμως, και μάλιστα στα βαθιά, όταν δεν ξέρεις κολύμπι κι από πάνω είσαι «στεγνός»; Το πρώτο βήμα επιβάλλει συνέργειες, καλύτερα να μαζευτούμε πολλοί – κράτα με να σε κρατώ, να επιπλεύσουμε κι οι δυο! Το δεύτερο, έχει να κάνει με την άμεση αναζήτηση (οικονομικού) σωσιβίου. Ίσως όχι πια από τον «καλύτερο επενδυτή», τους γονείς, που κι αυτοί δυσκολεύονται, αλλά από κάποιον άλλον: από το κράτος (που κάτι προσπαθεί να κάνει, μήπως δούμε μια στάλα ανάπτυξης, αλλά οι κολυμβητές είναι πολλοί και τα σωσίβια λίγα), από τις τράπεζες (για την ώρα, άνθρακες ο θησαυρός), από τους επιχειρηματικούς αγγέλους (που δεν καλοφόρεσαν ακόμα τα φτερά τους), κι από κάμποσες άλλες με λιγότερο νεράκι πηγές.
Υπάρχουν, επίσης, οι κάθε λογής «διαγωνισμοί ομορφιάς», που αυγαταίνουν μαζί με το πλήθος όσων θέλουν να πάρουν μέρος (και καλοβλέπουν τα βραβεία, ιδιαίτερα αν είναι χρηματικά, όμως κυρίως διψούν για δικτύωση – 640 προτάσεις κατατέθηκαν στο πρόσφατο Ignite Athens…), περιφέροντας από τον έναν διαγωνισμό στον άλλον τις ιδέες τους και διεκδικώντας τα δικά τους «πέντε λεπτά δημοσιότητας»… Αν είναι να ‘ρθει (ο επενδυτής) θε να ‘ρθεί, αλλιώς θα προσπεράσει!
Φτάνουν αυτά που κάνουν; Δυστυχώς, όχι! Και μη με πείτε γκρινιάρη ή αντιδραστικό, προβάλλοντας το επιχείρημα ότι… «τι άλλο μπορούν να κάνουν τα παιδιά, εδώ που φτάσαμε…» Να ξεκαθαρίσουμε, λοιπόν, ότι είμαι μαζί τους, κατανοώ το πρόβλημα και τις ανησυχίες τους, βοηθάω όπου και όσο μπορώ, μιλώ παντού και γράφω για τις δουλειές τους (τουλάχιστον όσες θεωρώ αξιόλογες και κρίνω ότι μπορεί να ενδιαφέρουν το ευρύ κοινό). Πιστεύω ότι βρίσκονται στο σωστό δρόμο, θεωρώ ότι πρέπει να μείνουν στη χώρα τους (ή το πολύ-πολύ, λίγο εδώ και λίγο έξω, ώστε να συνδυάσουν τους δυο κόσμους), είμαι βέβαιος ότι το μέλλον τούς ανήκει και βρίσκεται πρωτίστως στα δικά τους χέρια και μυαλά, αλλά…
Απ’ όσα έχω δει κι έχω ακούσει τους τελευταίους μήνες, υπάρχουν δυο-τρία σημεία που θέλουν επειγόντως διόρθωμα… Πρώτα-πρώτα, θα πρέπει να δουλεύουν πολύ περισσότερο στο επιχειρηματικό τους σχέδιο, να ψάχνουν όλες τις παραμέτρους σε βάθος και να κατεβάζουν πιο συγκροτημένες προτάσεις, χωρίς αοριστίες και υποθέσεις. Μετά, δεν θα πρέπει να φοβούνται, να κρύβουν λόγια και να μην αποκαλύπτουν λεπτομέρειες της ιδέας τους, επειδή δεν την έχουν κατοχυρώσει – ακόμα κι αν υπάρξει κάποιος κακόβουλος, που θα προσπαθήσει (λέμε, τώρα…) να τους την κλέψει, αυτοί που γέννησαν την ιδέα θα βρίσκονται πάντα ένα – δυο βήματα μπροστά! Και βέβαια, σε όλους λείπει –σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό- η ικανότητα της σωστής προσέγγισης του κοινού: τις περισσότερες φορές δεν μπορούν να δώσουν στον άλλον να καταλάβει τι κάνει το προϊόν που έφτιαξαν ή τι προσφέρει η υπηρεσία που πουλάνε. Άλλοτε λένε λίγα και αόριστα, άλλοτε πολλά και τεχνικά –τις περισσότερες φορές, δεν βγαίνει ούτε ολοκληρωμένη εικόνα, ούτε νόημα.
Τι είπατε; Θα πάθουν και θα μάθουν; Ελπίζω αυτό να γίνει το ταχύτερο δυνατό, χωρίς όμως να τους πτοήσει. Γιατί, όπως και να το κάνουμε, τους χρειαζόμαστε!
