Τα τελευταία 10 χρόνια, οι οικογένειες έχουν βιώσει αλλαγές στη δομή τους και η επικοινωνία των μελών στο σπίτι γίνεται όλο και πιο αποσπασματική, σε μεγάλο βαθμό λόγω της εκτεταμένης χρήσης της τεχνολογίας και των μεταβαλλόμενων κοινωνικών προτύπων. Τι επιφυλάσσει η επόμενη δεκαετία;
Σύμφωνα με διεθνή έρευνα του κέντρου έρευνας αγοράς της Kaspersky, ένα εντυπωσιακό 81% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι η ψηφιακότητα θα αλλάξει ριζικά τις κοινές οικογενειακές δραστηριότητες μέσα στην επόμενη δεκαετία. Αυτή η μετατόπιση δείχνει ένα μέλλον όπου η ενίσχυση των δεσμών μεταξύ των μελών της οικογένειας θα γίνεται μέσω προηγμένης τεχνολογίας, δημιουργώντας τόσο νέες συνήθειες όσο και προκλήσεις.
Ο χρόνος μπροστά στην οθόνη είναι χρόνος με την οικογένεια – αλλά όχι χωρίς κινδύνους
Σχεδόν οι μισοί (48%) από τους συμμετέχοντες στην έρευνα πιστεύουν ότι η ανάγνωση παραμυθιών γραμμένων από AI πριν τον ύπνο των παιδιών θα αποτελεί σύνηθες φαινόμενο, ποσοστό που αυξάνεται στο 53% μεταξύ των ηλικιών 18–34. Σήμερα, εφαρμογές και «έξυπνες» συσκευές προσφέρουν ιστορίες που τις αφηγείται η ΑΙ, με χαρακτήρες στους οποίους μπορείς να επέμβεις και δυνατότητες εναλλακτικών εξελίξεων στην πλοκή. Για τους πολυάσχολους γονείς, αυτό αποτελεί ένα νέο βοηθητικό εργαλείο, ενώ για το παιδί, έναν διαδραστικό αφηγητή με απεριόριστη υπομονή.
Την ίδια στιγμή, με το 31% των οικογενειών να προβλέπει ότι τα παιδιά θα προτιμούν ψηφιακά κατοικίδια αντί για αληθινά, φαίνεται πως ο «καλύτερος φίλος του ανθρώπου» μόλις απέκτησε την πρώτη του αναβάθμιση.
Ωστόσο, πρέπει να σημειωθεί ότι, παρόλο που η τεχνητή νοημοσύνη έχει τη δυνατότητα να εμπλουτίσει τη ζωή ενός παιδιού, οι γονείς πρέπει να παραμένουν σε εγρήγορση. Όταν τα παιδιά αλληλεπιδρούν με την AI, είτε για ψυχαγωγία είτε για μάθηση, οι γονείς οφείλουν να λαμβάνουν προληπτικά μέτρα. Είναι σημαντικό να επιλέγονται υπηρεσίες με ισχυρές πολιτικές απορρήτου, που δεν αποθηκεύουν ούτε κάνουν κακή χρήση των προσωπικών δεδομένων ή των φωνητικών αλληλεπιδράσεων των παιδιών, και να ενισχύεται ο έλεγχος με ψηφιακά εργαλεία γονικού ελέγχου, όπως το Kaspersky Safe Kids, για τον περιορισμό του περιεχομένου και τον μετριασμό στον χρόνο που χρησιμοποιείται η οθόνη.
Θα ήταν σκόπιμο οι γονείς να αντιμετωπίζουν τις αλληλεπιδράσεις με την AI ως μια νέα ψηφιακή παιδική χαρά, όπου μπορούν να χρησιμοποιούν γονικούς ελέγχους για να περιορίζουν τη διάρκεια χρήσης, αλλά και να επιλέγουν πλατφόρμες αφήγησης ιστοριών με AI που έχουν ελέγξει οι ίδιοι κι είναι κατάλληλες για την ηλικία των παιδιών τους. Το σημαντικότερο, όμως, είναι να διατηρούν με τα παιδιά έναν ανοιχτό διάλογο για το τι είναι αυτές οι ιστορίες και πώς δημιουργούνται. Είναι χρήσιμο να εξηγούν σε εκείνα ότι η τεχνητή νοημοσύνη είναι ένα εργαλείο και όχι φίλος μας και να τα ενθαρρύνουν να αναφέρουν οποιαδήποτε περίεργη ή δυσάρεστη αλληλεπίδραση, όπως ακριβώς θα έκαναν και στον φυσικό κόσμο.
Το βασικό είναι να διασφαλιστεί ότι η τεχνητή νοημοσύνη συμπληρώνει την ανθρώπινη επαφή και δεν αντικαθιστά τη θαλπωρή της φωνής ενός γονέα.
Σβήνοντας τα ψηφιακά κεράκια
Ένα ακόμη 43% προβλέπει ότι οι οικογενειακοί εορτασμοί που θα γίνονται σε περιβάλλον βιντεοκλήσης θα είναι κάτι σύνηθες και όχι η εξαίρεση – μια τάση που επιταχύνθηκε από τις πρόσφατες παγκόσμιες εξελίξεις, αλλά πλέον θεωρείται καθιερωμένη πρακτική για οικογένειες που ζουν σε απόσταση. Την ίδια στιγμή, ένα τολμηρό 26% μπορεί να φανταστεί οικογενειακές διακοπές εξ ολοκλήρου σε εικονική πραγματικότητα. Αυτό μοιάζει με σενάριο επιστημονικής φαντασίας· ωστόσο, πριν από δέκα χρόνια, το είδος της παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης που χρησιμοποιείται σήμερα δεν ήταν ευρέως αναμενόμενο.
Αυτή η αποσπασματική εικόνα αναδεικνύει ότι το μέλλον της ψηφιακής οικογενειακής δραστηριότητας δεν θα έρθει σαν ενιαίο κύμα, αλλά ως μια σειρά ενσωματώσεων, διαμορφωμένων από την πολιτισμική αποδοχή και τις ψηφιακές υποδομές. Για ηγέτες στον τομέα της κυβερνοασφάλειας, όπως η Kaspersky, αυτό το εξελισσόμενο τοπίο δημιουργεί νέες παραμέτρους κινδύνου μέσα στον πιο προσωπικό ιδιωτικό χώρο: το «έξυπνο» σπίτι.
Χτίζοντας το ψηφιακό σπίτι για την οικογένεια του μέλλοντος
Εξίσου εντυπωσιακό είναι το γεγονός ότι το 43% των ερωτηθέντων προβλέπει πως τα οικιακά ρομπότ θα αντιμετωπίζονται ως μέλη της οικογένειας. Καθώς θα αφήνουμε πίσω μας τους προσωπικούς βοηθούς που ενεργοποιούνται με φωνητική μέθοδο ή τις αυτόνομες ηλεκτρικές σκούπες, θα προκύψουν ρομποτικοί σύντροφοι με τεχνητή νοημοσύνη, οι οποίοι θα έχουν τη δυνατότητα να προσφέρουν εκπαιδευτική υποστήριξη, να παίζουν παιχνίδια ή να παρέχουν συντροφιά.
Στα μάτια των χάκερ, ωστόσο, κάθε νέα συσκευή – από ένα headset εικονικής πραγματικότητας μέχρι μια ρομποτική νταντά – αποτελεί ένα πιθανό σημείο παραβίασης. Για να διασφαλίσετε την προστασία σας, αλλάξτε άμεσα τους προεπιλεγμένους κωδικούς πρόσβασης, φροντίστε όλες οι συσκευές να ενημερώνουν τακτικά το λογισμικό τους και διαχωρίστε το οικιακό σας δίκτυο. Χρησιμοποιήστε το Kaspersky Premium με Smart Home Monitor, το οποίο σαρώνει το οικιακό Wi-Fi δίκτυο των χρηστών όλο το εικοσιτετράωρο και εμφανίζει λίστα με τις συνδεδεμένες συσκευές, μαζί με πληροφορίες όπως ο τύπος της συσκευής, το λειτουργικό σύστημα και η διεύθυνση IP, ενώ παρέχει ειδοποίηση όταν συνδέεται μια νέα ή άγνωστη συσκευή.
Καθώς τα ρομπότ, η τεχνητή νοημοσύνη και οι συσκευές εικονικής πραγματικότητας γίνονται μέρος της οικογένειας, η ασφάλεια πρέπει είναι θεμελιώδης κι όχι μια σκέψη της τελευταίας στιγμής.
Ο ραγδαίος ρυθμός εξέλιξης της τεχνολογίας δεν διασπά την οικογένεια, αλλά επαναπροσδιορίζει τις κοινές εμπειρίες των μελών της. Στο μέλλον, όπως το αντιλαμβάνεται η πλειονότητα των ανθρώπων παγκοσμίως, οι ψηφιακές και οι φυσικές εμπειρίες θα συνδυάζονται για να δημιουργήσουν νέες μορφές συντροφικότητας: από έναν παππού ή μια γιαγιά που συμμετέχει σε ένα πάρτι γενεθλίων μέσω ολογράμματος έως το παιδί που φροντίζει ένα ψηφιακό κατοικίδιο μαζί με το αδελφάκι του στην άλλη άκρη του κόσμου. Η πρόκληση – και ταυτόχρονα η ευκαιρία – βρίσκεται στη συνειδητή δημιουργία ασφαλών ψηφιακών περιβαλλόντων, έχοντας ως προτεραιότητα ότι πρόκειται για ασφαλή εργαλεία, με σεβασμό προς τους χρήστες, τα οποία, τελικά, μας φέρνουν πιο κοντά.
