Οι τεχνολογικοί κολοσσοί, γνωστοί ως Big Tech, βρέθηκαν αντιμέτωποι με ένα τεράστιο κύμα οικονομικών κυρώσεων κατά τη διάρκεια του 2025, το οποίο όμως, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, δεν επηρέασε ουσιαστικά την κερδοφορία τους. Σύμφωνα με νέα έκθεση της Proton , οι Google, Apple, Meta και Amazon κλήθηκαν να πληρώσουν αθροιστικά πρόστιμα ύψους περίπου 7,5 δισεκατομμυρίων ευρώ ($7,8 δισ.). Οι παραβάσεις αφορούσαν ένα ευρύ φάσμα κατηγοριών, από παραβιάσεις της ιδιωτικής ζωής και κατάχρηση δεδομένων, μέχρι ζητήματα αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας. Ωστόσο, το ποσό αυτό, σύμφωνα πάντα με τη συγκεκριμένη ανάλυση, φαντάζει αμελητέο μπροστά στις ετήσιες ελεύθερες ταμειακές ροές των εν λόγω εταιρειών, οι οποίες ξεπερνούν συνολικά τα 277 δισεκατομμύρια ευρώ ($289 δισ.).
Η ανάλυση των οικονομικών μεγεθών αποκαλύπτει ότι ο χρόνος που απαιτείται για την αποπληρωμή αυτών των προστίμων είναι ελάχιστος. Συγκεκριμένα, οι τέσσερις αυτοί τεχνολογικοί κολοσσοί θα μπορούσαν να εξοφλήσουν το σύνολο των ποινών του 2025 μέσα σε μόλις 28 ημέρες και 48 λεπτά λειτουργίας. Το στοιχείο αυτό αναδεικνύει το μέγεθος της οικονομικής τους ισχύος, καθιστώντας τα πρόστιμα δισεκατομμυρίων να μοιάζουν, σύμφωνα με τους αναλυτές, περισσότερο με απλά διαχειριστικά έξοδα. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται στην έκθεση, για τις εταιρείες αυτές, η καταβολή των προστίμων ήταν μια διαδικασία πιο ανώδυνη από ό,τι είναι η πληρωμή μιας κλήσης τροχαίας για τον μέσο πολίτη.
Ανάλυση των κυρώσεων και χρόνοι αποπληρωμής
Η Google (Alphabet) βρέθηκε στο επίκεντρο των κυρώσεων για το 2025, συγκεντρώνοντας τα υψηλότερα πρόστιμα. Η εταιρεία καλείται να πληρώσει περίπου 4,07 δισεκατομμύρια ευρώ ($4,24 δισ.) κυρίως λόγω μιας μεγάλης αντιμονοπωλιακής ποινής από την Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και μικρότερα ποσά όπως 326 εκατ. ευρώ ($340 εκατ.) στην Ιταλία για φοροδιαφυγή και 12 εκατ. ευρώ ($12,6 εκατ.) στην Ινδονησία. Με τις ελεύθερες ταμειακές ροές της να ανέρχονται στα 94,8 δισ. ευρώ ($98,77 δισ.), η Google χρειάζεται μόλις 21 ημέρες για να καλύψει το μεγαλύτερο πρόστιμο της ΕΕ. Αντίστοιχα, η οφειλή προς την Ιταλία καλύπτεται σε λιγότερο από δύο ημέρες λειτουργίας.
Η Apple, από την πλευρά της, συγκέντρωσε πρόστιμα συνολικού ύψους 817 εκατ. ευρώ ($851,2 εκατ.) μέσα στο έτος. Το ποσό αυτό περιλαμβάνει 548 εκατ. ευρώ ($571 εκατ.) από την ΕΕ για παραβιάσεις της Πράξης για τις Ψηφιακές Αγορές (DMA), 155 εκατ. ευρώ ($162 εκατ.) στη Γαλλία για παραβιάσεις ιδιωτικότητας και 3 εκατ. ευρώ ($3,2 εκατ.) στη Νότια Κορέα για κατάχρηση δεδομένων. Με ετήσιο FCF στα 70,6 δισ. ευρώ ($73,55 δισ.), η εταιρεία μπορεί να αποπληρώσει το πρόστιμο της ΕΕ σε μία ημέρα και 21 ώρες, ενώ το πρόστιμο της Νότιας Κορέας καλύπτεται σε μόλις 15 λεπτά.
Η Meta και η Amazon συμπληρώνουν την εικόνα των κυρώσεων για το 2025 με σημαντικά ποσά. Η Meta τιμωρήθηκε με 219 εκατ. ευρώ ($228 εκατ.) από την ΕΕ για το μοντέλο διαφήμισης «pay or consent». Δεδομένου ότι οι ταμειακές της ροές αγγίζουν τα 68,7 δισ. ευρώ ($71,61 δισ.), η εταιρεία χρειάζεται μόνο 1 ημέρα και 12 ώρες για την εξόφληση. Η Amazon δέχθηκε πρόστιμα ύψους 2,4 δισ. ευρώ ($2,5 δισ.), τα οποία με βάση τις ροές των 43 δισ. ευρώ ($44,84 δισ.), απαιτούν 86 ημέρες για να αποπληρωθούν. Τέλος, η Microsoft σημείωσε πρόστιμα 2,4 δισ. ευρώ ($2,5 δισ.) με αναφερόμενο FCF 10,1 δισ. ευρώ ($10,56 δισ.).
Τα οικονομικά δεδομένα του προηγούμενου έτους
Η τάση αυτή δεν αποτελεί μεμονωμένο γεγονός του 2025, αλλά συνέχεια μιας πρακτικής που καταγράφηκε έντονα και το 2024. Σύμφωνα με την αναφορά της Proton για το προηγούμενο έτος, οι κυβερνήσεις παγκοσμίως επέβαλαν στις Apple, Google, Meta, Amazon και Microsoft πρόστιμα συνολικής αξίας 7,87 δισεκατομμυρίων ευρώ ($8,2 δισ.). Παρόλο που τα ποσά αυτά αυξήθηκαν σε σχέση με το παρελθόν, παρέμειναν δυσανάλογα μικρά σε σχέση με τα κέρδη. Η Google, για παράδειγμα, έλαβε το 2024 πρόστιμα σχεδόν 2,88 δισ. ευρώ ($3 δισ.), τα οποία μπορούσε να καλύψει σε περίπου 3 εβδομάδες επιχειρηματικής δραστηριότητας.
Η Meta, το 2024, κλήθηκε να πληρώσει 1,4 δισ. ευρώ ($1,46 δισ.) για παραβιάσεις ιδιωτικότητας, ποσό που μπορούσε να καλυφθεί σε λιγότερο από δύο εβδομάδες (9 ημέρες και 19 ώρες). Η περίπτωση της Amazon ήταν ακόμα πιο χαρακτηριστική, καθώς τα πρόστιμα ύψους 55 εκατ. ευρώ ($57 εκατ.) αποτελούσαν ουσιαστικά σφάλμα στρογγυλοποίησης, απαιτώντας μόλις μία ημέρα κερδών για την εξόφλησή τους. Τα στοιχεία αυτά, σύμφωνα με τους συντάκτες της έκθεσης, επιβεβαιώνουν την άποψη ότι οι οικονομικές ποινές δεν λειτουργούν ως αποτρεπτικός παράγοντας.
Λεπτομερής καταγραφή των κυρώσεων του 2024
Η Apple δέχθηκε το 2024 πλήθος κυρώσεων σε παγκόσμιο επίπεδο για διάφορες παραβάσεις. Συγκεκριμένα, της επιβλήθηκε πρόστιμο 13,1 εκατ. ευρώ ($13,65 εκατ.) στη Ρωσία για κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης και το ογκώδες πρόστιμο των 1,92 δισ. ευρώ ($2 δισ.) από την ΕΕ για τους κανόνες streaming. Επιπλέον, στη Νότια Κορέα κλήθηκε να πληρώσει 147.000 ευρώ ($153.000) για κοινοποίηση δεδομένων τοποθεσίας και αντιμετώπισε εκκρεμή ποινή 13,8 εκατ. ευρώ ($14,4 εκατ.) για παραβιάσεις πληρωμών εντός εφαρμογής. Στις ΗΠΑ, τιμωρήθηκε με 85,4 εκατ. ευρώ ($89 εκατ.) για κακή διαχείριση διαφορών καταναλωτών.
Η Google, αντίστοιχα, κλήθηκε να πληρώσει το 2024 πολλαπλά πρόστιμα σε διαφορετικές δικαιοδοσίες. Στη Γαλλία της επιβλήθηκε ποινή 252 εκατ. ευρώ ($263,1 εκατ.) για παραβίαση συμφωνίας πνευματικής ιδιοκτησίας και στην Τουρκία 14,2 εκατ. ευρώ ($14,85 εκατ.) για υποχρεώσεις αναζήτησης ξενοδοχείων. Η μεγαλύτερη επιβάρυνση προήλθε από την ΕΕ με πρόστιμο 2,43 δισ. ευρώ ($2,53 δισ.) για αθέμιτη προώθηση του Google Shopping. Στη Νότια Κορέα χρεώθηκε με 49,6 εκατ. ευρώ ($51,7 εκατ.) για παραπλανητικές επιλογές συγκατάθεσης και αντιμετώπισε εκκρεμή καταγγελία ύψους 38,5 εκατ. ευρώ ($40,1 εκατ.).
Η Meta αντιμετώπισε το 2024 σοβαρές κυρώσεις, κυρίως για ζητήματα διαχείρισης δεδομένων και ανταγωνισμού. Στη Νιγηρία της επιβλήθηκε πρόστιμο 211 εκατ. ευρώ ($220 εκατ.) για καταχρηστικές πρακτικές έναντι των υποκειμένων των δεδομένων, ενώ στην ΕΕ πλήρωσε 92 εκατ. ευρώ ($95,77 εκατ.) για αποθήκευση κωδικών σε απλό κείμενο. Το μεγαλύτερο πρόστιμο της χρονιάς για τη Meta ήταν τα 806 εκατ. ευρώ ($839,83 εκατ.) από την ΕΕ για τη σύνδεση του Marketplace με το Facebook. Επίσης, η Ιρλανδία επέβαλε πρόστιμο 252 εκατ. ευρώ ($263 εκατ.) για παραβίαση δεδομένων του 2018.
Η στάση των διεθνών ρυθμιστικών αρχών
Πέρα από την Google, την Apple και τη Meta, σημαντικά πρόστιμα επιβλήθηκαν το 2024 και στην Amazon και τη Microsoft. Η Amazon τιμωρήθηκε με 32 εκατ. ευρώ ($33,5 εκατ.) στη Γαλλία για παρακολούθηση εργαζομένων και με 10 εκατ. ευρώ ($10,52 εκατ.) στην Ιταλία για αθέμιτες πρακτικές. Η Microsoft δέχθηκε πρόστιμο 321 εκατ. ευρώ ($335 εκατ.) στην Ιρλανδία για παραβιάσεις GDPR στο LinkedIn, ενώ εκκρεμεί πρόστιμο 1,22 δισ. ευρώ ($1,27 δισ.) στο Ηνωμένο Βασίλειο. Οι κυβερνήσεις προσπαθούν πλέον να επιβάλουν δομικές αλλαγές μέσω νομοθεσιών όπως το Digital Markets Act (DMA), καθώς τα πρόστιμα αποδεικνύονται ανεπαρκή.
