Το European Patent Office δημοσίευσε πρόσφατα τα ετήσια στατιστικά του στοιχεία για τις καταθέσεις νέων αιτήσεων διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας. Υπενθυμίζεται ότι το EPO έχει συσταθεί δυνάμει της Σύμβασης του Μονάχου που, αν και μη Κοινοτική, κάνει δυνατή την απόκτηση διπλώματος ευρεσιτεχνίας με ισχύ σε όλα τα (ευρωπαϊκά) κράτη μέλη της. Έτσι, αν Έλληνας εφευρέτης θέλει η εφεύρεσή του να προστατεύεται μόνο εντός Ελλάδας κάνει αίτηση για εθνικό δίπλωμα, ενώ αν θέλει να αποκτήσει προστασία και στα υπόλοιπα ευρωπαϊκά κράτη πρέπει να πάρει τον μακρύ, δύσκολο (και ακριβό) δρόμο του EPO. Οι διακρίσεις είναι λεπτές και υπερβαίνουν τους σκοπούς του παρόντος, όμως ας θεωρήσουμε ότι η αίτηση για ευρωπαϊκό δίπλωμα είναι, εξαιτίας του ύψους της απαιτούμενης επένδυσης, ένας βασικός δείκτης του επιπέδου της «σοβαρής» καινοτομίας σε μια χώρα σήμερα.
Επομένως, παρότι τα σημειώματα αυτά είναι νομικού περιεχομένου, σήμερα θα ασχοληθούμε με αριθμούς. Το 2010 το EPO παρέλαβε συνολικά 235.000 αιτήσεις, αριθμός αυξημένος κατά 11% σε σχέση με το 2009. Το EPO παρατηρεί ότι, μετά από κάμψη το 2008 και το 2009, ο ρυθμός κατάθεσης νέων αιτήσεων επανήλθε και το 2010 αποτέλεσε έτος-ρεκόρ για τα μέχρι στιγμής δεδομένα του. Από αυτές τις 235.000 αιτήσεις πολλές προέρχονται από τρίτα κράτη (ΗΠΑ, Ιαπωνία). Οι αιτήσεις ευρωπαϊκής προέλευσης είναι 150.960. Οι εταιρείες με τις περισσότερες αιτήσεις για το 2010 ήταν η Siemens (2135 αιτήσεις), η Philips (1765 αιτήσεις), η BASF (1707 αιτήσεις), η Samsung (1691 αιτήσεις) και η Qualcomm (1692 αιτήσεις).
Από τις 150.960 ευρωπαϊκές νέες αιτήσεις από τη Γερμανία προέρχονται οι 27.354, από το Ηνωμένο Βασίλειο οι 5.402, από την Ιταλία οι 4.088, και από τη Γαλλία οι 9.530. Σε σχέση με τις, πληθυσμιακά, περισσότερο κοντινές μας χώρες, από το Βέλγιο προήλθαν 2040 νέες αιτήσεις, από την Αυστρία 1730, από τη Δανία 1843, από την Ισπανία 1436, από την Ιρλανδία 515, από το Λουξεμβούργο 423, και από τη Νορβηγία 516. Εμείς; Από την Ελλάδα προήλθαν 85 αιτήσεις.
Η κατάταξη αυτή μας τοποθετεί μεν εκεί που συνήθως ανήκουμε (λίγο πάνω από την Πορτογαλία, με 81, και στη γειτονιά των Τσέχων, με 165, Ούγγρων, με 103, Σλοβένων, με 135), όμως, αντικειμενικά, η διαφορά μεταξύ μας και των υπολοίπων Κρατών Μελών της Κοινότητας είναι τεράστια. Προφανώς, δεν πρόκειται απλά για διαφορά δυναμικής αλλά για διαφορά κουλτούρας. Στην Ελλάδα η απόκτηση Ευρωπαϊκού Διπλώματος Ευρεσιτεχνίας μάλλον θεωρείται πολυτέλεια αντί για συνήθης πρακτική όπως συμβαίνει σε άλλα ευρωπαϊκά κράτη. Όμως, σε συνθήκες παγκοσμιοποίησης, όπου η παραγωγή μετακινείται σε άλλες γεωγραφικές περιοχές (Ασία, Αφρική) και οι υπηρεσίες αποτελούν το κυρίως παραγωγικό, και επομένως ανταγωνιστικό, πεδίο, η συνεχής και επίμονη καινοτομία είναι η μόνη εξασφάλιση μιας κοινωνίας ότι θα συνεχίσει να επιβιώνει στις νέες συνθήκες. Το μέλλον προβλέπεται μάλλον δυσοίωνο για εμάς.
