Μια σημαντική επιτάχυνση στον ψηφιακό μετασχηματισμό της ευρωπαϊκής οικονομίας καταγράφουν τα στοιχεία για το 2025, καθώς το 19,95% των επιχειρήσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης με δέκα ή περισσότερους εργαζόμενους έχει ενσωματώσει πλέον τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης. Η επίδοση αυτή συνιστά μια ισχυρή ανάπτυξη της τάξεως των 6,47 ποσοστιαίων μονάδων συγκριτικά με το 13,5% που είχε καταγραφεί το 2024, επιβεβαιώνοντας τη δυναμική διείσδυση των νέων τεχνολογιών. Η ανοδική πορεία καθίσταται ακόμη πιο σαφής αν ληφθεί υπόψη η ιστορική τάση, καθώς τα αντίστοιχα ποσοστά ήταν μόλις 7,7% το 2021 και 8,1% το 2023. Τα συστήματα αυτά αξιοποιούνται πλέον ευρέως για τη συλλογή και επεξεργασία δεδομένων, επιτρέποντας στις επιχειρήσεις να προβλέπουν εξελίξεις και να λαμβάνουν αποφάσεις με ποικίλα επίπεδα αυτονομίας.
Η γεωγραφική κατανομή της χρήσης τεχνητής νοημοσύνης αποκαλύπτει, ωστόσο, μια Ευρώπη δύο ταχυτήτων, με τις σκανδιναβικές χώρες να διατηρούν τα σκήπτρα της καινοτομίας έναντι των κρατών της Ανατολικής Ευρώπης. Τα υψηλότερα ποσοστά υιοθέτησης για το 2025 καταγράφηκαν στη Δανία με 42,03%, στη Φινλανδία με 37,82% και στη Σουηδία με 35,04%, ποσοστά που απέχουν σημαντικά από αυτά της Ρουμανίας, η οποία βρίσκεται στο 5,21%, της Πολωνίας με 8,36% και της Βουλγαρίας με 8,55%. Παρά τις αποκλίσεις, η τάση είναι καθολικά ανοδική, καθώς 26 χώρες της ΕΕ σημείωσαν αύξηση στη χρήση. Πρωταγωνίστριες στην ανάπτυξη ήταν και πάλι οι χώρες του Βορρά, με τη Δανία να καταγράφει τη μεγαλύτερη αύξηση κατά 14,45 ποσοστιαίες μονάδες.
Καθοριστικός παράγοντας για την ενσωμάτωση των νέων τεχνολογιών παραμένει το μέγεθος της επιχείρησης, με τα στοιχεία να αναδεικνύουν ένα τεράστιο χάσμα μεταξύ των μεγάλων «παικτών» και των μικρομεσαίων. Συγκεκριμένα, το 55,03% των μεγάλων επιχειρήσεων χρησιμοποίησε τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης το 2025, ποσοστό υπερδιπλάσιο από το 30,36% των μεσαίων και το 17,0% των μικρών επιχειρήσεων. Η Eurostat αποδίδει τη διαφορά αυτή στην πολυπλοκότητα της εφαρμογής των τεχνολογιών, στο υψηλό κόστος επένδυσης που είναι πιο προσιτό για τους μεγάλους οργανισμούς, καθώς και στις οικονομίες κλίμακας που επιτρέπουν στις μεγαλύτερες εταιρείες να αποκομίζουν περισσότερα οφέλη από την αυτοματοποίηση και την ανάλυση δεδομένων.
Σε επίπεδο κλάδων, η πληροφορική και επικοινωνία κυριαρχεί με ποσοστό 62,52%, ενώ ακολουθούν οι επαγγελματικές και τεχνικές δραστηριότητες με 40,43%. Στον αντίποδα, οι κατασκευές παραμένουν ουραγοί με μόλις 10,79%. Αναφορικά με το είδος των τεχνολογιών, η ανάλυση γραπτού λόγου (text mining) αναδεικνύεται ως η δημοφιλέστερη εφαρμογή, χρησιμοποιούμενη από το 11,75% των επιχειρήσεων, σημειώνοντας μάλιστα τη μεγαλύτερη ετήσια αύξηση (+4,9 μονάδες). Ακολουθούν οι τεχνολογίες δημιουργίας περιεχομένου, όπως εικόνας και ήχου (9,55%) καθώς και η παραγωγή φυσικής γλώσσας και κώδικα (8,76%). Τη μικρότερη διείσδυση, με ποσοστό μόλις 1,39%, εμφανίζουν οι τεχνολογίες που επιτρέπουν τη φυσική κίνηση μηχανών βάσει αυτόνομης παρατήρησης, όπως τα ρομπότ.
Οι επιχειρηματικοί στόχοι που εξυπηρετούνται μέσω της τεχνητής νοημοσύνης διαφέρουν σημαντικά ανάλογα με τον τομέα δραστηριότητας. Συνολικά, το 34,70% των επιχειρήσεων χρησιμοποιεί την τεχνολογία για μάρκετινγκ ή πωλήσεις και το 31,05% για τη διοικητική οργάνωση. Εξειδικεύοντας ανά κλάδο, στον τομέα της πληροφορικής η έμφαση δίνεται στην έρευνα και ανάπτυξη (42,51%), ενώ στις επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας προέχει η ασφάλεια συστημάτων (32,02%). Στον τουρισμό και το λιανεμπόριο, η τεχνητή νοημοσύνη είναι εργαλείο εξωστρέφειας, με τα ποσοστά χρήσης για μάρκετινγκ να φτάνουν το 58,82% και 48,18% αντίστοιχα. Στον μεταποιητικό τομέα, η χρήση είναι πιο ισορροπημένη, με το 30,41% να αφορά το μάρκετινγκ και το 27,05% τη διοίκηση.
Παρά τη θετική δυναμική, η καθολική υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης προσκρούει σε σημαντικά εμπόδια, κυρίως ανθρώπινου δυναμικού και νομικής φύσεως. Μεταξύ των επιχειρήσεων που εξέτασαν τη χρήση AI αλλά δεν προχώρησαν, το 70,89% ανέφερε ως βασική αιτία την έλλειψη σχετικής εμπειρογνωμοσύνης, αναδεικνύοντας το έλλειμμα δεξιοτήτων ως μείζον πρόβλημα. Ακολουθούν η αβεβαιότητα για τις νομικές συνέπειες (52,52%) και οι ανησυχίες για την προστασία δεδομένων (48,83%). Αξίζει να σημειωθεί ότι μόνο το 20,68% θεώρησε πως η τεχνολογία δεν ήταν χρήσιμη, γεγονός που δείχνει ότι οι φραγμοί είναι πρακτικοί. Παρ’ όλα αυτά, το 14,21% των μη χρηστών δηλώνει ότι εξετάζει σοβαρά το ενδεχόμενο μελλοντικής χρήσης.
Τα δεδομένα αυτά προκύπτουν από την εκτεταμένη έρευνα της Eurostat για τη χρήση Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών, η οποία διενεργήθηκε τους πρώτους μήνες του 2025 σε δείγμα 157.000 επιχειρήσεων, αντιπροσωπευτικό των 1,53 εκατομμυρίων επιχειρήσεων της ΕΕ. Τα ευρήματα αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα υπό το πρίσμα της στρατηγικής «Ψηφιακή Δεκαετία», η οποία θέτει ως στόχο έως το 2030 τρεις στις τέσσερις ευρωπαϊκές εταιρείες να χρησιμοποιούν προηγμένες ψηφιακές υπηρεσίες. Παράλληλα, ευθυγραμμίζονται με τις προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την περίοδο 2024-2029, οι οποίες εστιάζουν στην ενίσχυση της παραγωγικότητας και της ανταγωνιστικότητας μέσω της διάχυσης της ψηφιακής καινοτομίας και της ηγετικής θέσης στην ανάπτυξη τεχνητής νοημοσύνης.
