Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε τη νέα στρατηγική εσωτερικής ασφάλειας, ProtectEU, με στόχο την ενίσχυση της ανθεκτικότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης έναντι σύγχρονων και υβριδικών απειλών. Η στρατηγική, που έχει έντονη τεχνολογική διάσταση, δίνει έμφαση στον ψηφιακό μετασχηματισμό των αρχών ασφαλείας, την ενίσχυση της κυβερνοασφάλειας, την ασφάλεια κρίσιμων υποδομών και την προστασία των δεδομένων.
Ένα από τα κεντρικά σημεία της στρατηγικής είναι η ανάγκη νόμιμης και αποτελεσματικής πρόσβασης των διωκτικών αρχών σε ψηφιακά δεδομένα. Σύμφωνα με την έκθεση SOCTA της Europol, περίπου το 85% των ποινικών ερευνών στηρίζονται πλέον σε ψηφιακά στοιχεία, γεγονός που καθιστά αναγκαία την αναθεώρηση του πλαισίου διατήρησης και κρυπτογράφησης των δεδομένων. Η Επιτροπή σχεδιάζει την παρουσίαση χάρτη πορείας για την πρόσβαση σε κρυπτογραφημένα δεδομένα, με στόχο την εξεύρεση τεχνολογικών λύσεων που θα συνδυάζουν την ασφάλεια με τον σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων και της ιδιωτικότητας.
Η κυβερνοασφάλεια αποτελεί κομβικό πυλώνα της στρατηγικής. Προβλέπεται η ενίσχυση της ανθεκτικότητας κρίσιμων υποδομών όπως τα νοσοκομεία, μέσω του Ευρωπαϊκού Σχεδίου Δράσης για την Κυβερνοασφάλεια στον τομέα της Υγείας. Παράλληλα, προωθείται η υλοποίηση της ευρωπαϊκής υποδομής κβαντικής επικοινωνίας EuroQCI, η οποία, σε συνδυασμό με το δορυφορικό σύστημα IRIS², θα ενισχύσει την προστασία των επικοινωνιών και των δεδομένων. Στο ίδιο πλαίσιο, η μετάβαση στην μετα-κβαντική κρυπτογράφηση τοποθετείται ως προτεραιότητα με χρονικό ορίζοντα το 2030.
Η Επιτροπή σκοπεύει να προτείνει την ίδρυση ενός Ευρωπαϊκού Συστήματος Κρίσιμης Επικοινωνίας (EUCCS), που θα επιτρέπει τη διαλειτουργική επικοινωνία μεταξύ των πρώτων ανταποκριτών των κρατών μελών, υπερβαίνοντας τα εμπόδια των εθνικών συστημάτων. Το εν λόγω σύστημα αναμένεται να βασιστεί σε ευρωπαϊκές τεχνολογίες και να υποστηριχθεί από το δορυφορικό δίκτυο IRIS², προάγοντας την στρατηγική αυτονομία της Ένωσης.
Η στρατηγική ενισχύει επίσης τις ικανότητες της Europol, με αναθεώρηση της εντολής της ώστε να αποκτήσει πλήρως επιχειρησιακό χαρακτήρα, ιδίως στον τομέα της ψηφιακής εγκληματολογίας, της αποκρυπτογράφησης και της διαχείρισης μεγάλου όγκου δεδομένων. Παράλληλα, ιδρύεται Κέντρο Καινοτομίας και Έρευνας για την Ασφάλεια, με σκοπό την ταχύτερη μετάβαση των ερευνητικών αποτελεσμάτων στην πράξη, και ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ ερευνητών, δημόσιων αρχών και τεχνολογικών επιχειρήσεων.
Η διαλειτουργικότητα των συστημάτων και η ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των οργανισμών της ΕΕ όπως η Eurojust, ο EPPO, το eu-LISA και η ENISA, αποτελεί βασική προτεραιότητα. Επίσης, σχεδιάζεται η ευρύτερη χρήση του συστήματος MID και της αναγνώρισης πινακίδων (ANPR), ώστε να ενισχυθεί η ικανότητα ταυτοποίησης προσώπων με πολλαπλές ταυτότητες.
Η στρατηγική δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο. Η πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες (DSA) καθιστά υποχρεωτική την αφαίρεση παράνομου περιεχομένου, ενώ προβλέπεται και η εφαρμογή προσωρινής λύσης για την επαλήθευση της ηλικίας μέχρι την πλήρη εισαγωγή των πορτοφολιών ψηφιακής ταυτότητας της ΕΕ έως το 2026.
Σε έναν κόσμο όπου οι τεχνολογικές εξελίξεις δημιουργούν νέες ευκαιρίες αλλά και νέες απειλές, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προσπαθεί, μέσω της στρατηγικής ProtectEU, να εξασφαλίσει έναν συνεκτικό, τεχνολογικά ενισχυμένο και θεσμικά προστατευμένο χώρο ασφάλειας για τους πολίτες της Ένωσης.
